Ka Khubor Krismas – Hangno Ngan Kha Ia U Khun?

U Rev.Kyrsoibor Pyryuh u ai sha phi ia Ka Khanatang Krismas Ha ka Tlang Kaba Lynga-Pisa Jingmut

“Ha ka shnong Bethlehem,
Me la thiah ha sem,
Bym don jaka ia Me hangta:”

Hapdeng ka tlang kaba dait thah slam slam,Ka Sngur Batlem bad u Kitbor Bah ki poi ha Sor Shillong, ka Sor kaba thaba, kaba khring bad kaba pah. Ka Sor Shillong wat la ka khring hynrei kam ai jingtngen ne jingshngain, wat la ka thaba hynrei ka i kynsha, wat la ka pah hynrei kam ai jingkyrmen,pynban ka tan bad ka khwan. Ka Sor ka pynlyngngoh bad pynshaiong ia ka Sngur bad u Kitbor. Wow! ka pyrthei aiu kane kaba im tangba kaba ym don mynsiem, ka pyrthei kaba khnoit bein ia ki rangli-ki juki bad kaba bam im im peit peit ia ki mynsiem briew. Napoh ka bos ka Sngur bad u Kitbor ki iohi shi lynter lynti ia ki longkmie kiba kyrshah shilliang, ki rangbah, ki samla bad ki khynnah rit kiba ialum lang ha la ki jaka ba     pher bapher bad ki bat ha ki kti ia ki jingthoh ha ki kot sada “ Ngi dei ki Nongdie madan bad ngi dawa ia ka hok ban kamai jakpoh” Ka Sngur ka phai sha u Kitbor ka kylli “Kitai ki briew ki ialum aiu hangtai? Bad balei ki bat ia kitai ki jingthoh ha ki kti jong ki?”. U Kitbor um shym da pynleit jingmut kaei kaba jia shabar namar ka jingpyrkhat jong u ka her shawei pat, ba hangno kin ioh iing basa bad ka jaka kaba shngain ba ka Sngur kan kha ia u Khun. Ki para ba iashong bos lang kiba ju wan ju leit barabor sha Sor, ki kem ktien, “Kitai ki briew ki dei kiba kum ma phi kiba la phet jynduh na la shnong bad ki im ja da kaba shong die jingdie ha tyngkhap ki dukan paki-dulan, ha ki madan bad ki rud lynti bad ki die ia ki mar ki mata, ki jhur ki soh, ki jain ki juti bad kat kaba ki ioh, ki leh kumta ban im ja, ban bsa khun bad pyndap ia ka iing. Mynta pat ki bor Sorkar ki beh bad khanglad ia ki ban kamai jakpoh, ka Sorkar bad ka imlang sahlang ki niewbein ia ki bad ki kynnoh ba ki pynjaboh bad pynkhap ngiah ia ka Nongbah. Kumta kitai ki ialum lang ha la ki jaka ban pynpaw pyrshah ia ka jingleh thombor ki bor Sorkar bad ban dawa ia ka hok ban kamai jakpoh.” “Ka mut aiu kata?” la kylli biang ka Sngur. Ka bos ka la lap ba poi ha steshon ha Iew Mawlong bad baroh ki la dei ban hiar noh. Ka Sngur bad u Kitbor ki pyrkhat tang kumno ban ioh iing basa bad ka jaka ban kha ia u Khun.

Ka Sngur kaba armet bad dap bnai pura ka suh kha, ka ud, ka lynga, ka pisa bad ka kyndeh ka mynsiem. Ha ka Nongbah ki briew ki mareh ki khohreh, ki khynniat ki lymbub kat kiba wit bad sa ki kali kiba tyllun stet kum ban tylliat ia kat kiba iaid ha lynti. Ki briew kim i don por ban kren ban khana, ban sngewlem bad ban iatiplem. Ki shu ia pynphai tang ki khmat bad peit shlieb/peit kynriang iwei ia iwei pat. Ka Sngur ka saw kyrang, ka phuh syep bad ka suh kha bymdon pyrthei shuh, ka bat triang ia ka kti jong u Kitbor.

Ka Sngur bad U Kitbor Bah ki dei na kawei ka shnong kyndong kaba kyrteng ka Nongshrah kaba jngai shi sngi lynti na ka Nongbah. Kine baroh arngut ki heh ki san bad ki im palei bad ka mariang ha la shnong ryngkat ki kur ki kha ki man bad ki para marjan tad haduh kin da iapoikha poiman ha ka por bad ka rta kaba la ih bha. Hapdeng ka jingkyrmen ban nang roi parum pareh bad iar u tnum u tyndai ha la shnong la thain pynban ka jingim ka kylla baji bad kumba kan ngam noh. Ka rep ka riang, kaba dei ka tyllong kaba bsa bad pyndap ia ka jingim ka la sniew plak la bun tylli ki aiom, ki tyllong um ki la tyrkhong, ki wah ki kylla bih, ki lum ki la syllen bad ia ka khlaw ka btap bad ia ka khyndew ka shyiap la knia ha ka duwan u ‘Lei thymmai ka roi ka par. Ha ka kyrteng ka roi ka par ki mahajon kiba heh bad ba rit ki klun tylli ia ki lum ki wah, ki khlong jubor ia ki mar poh khyndew bad khynniat ia ki trai shnong sha ka liew lep jong ka jingduk bad ki nongshong shnong ki hap ban phet wir sha ki Nongbah tang ban im. Kane ka dei ka apot jong kiba bun, kaba kynthup ia ka Sngur bad u Kitbor Bah.

U Kitbor bad ka Sngur kim don jingmut shuh ban leit phai sha shnong bad ki kyrmen ban sdang thymmai ia ka jingim ha ka Nongbah bad ki khmih lynti ba ka Sor kaba heh, kaba bunkam bad kaba im kan bsa bad pyndap ia ka jingim jong ki. Ki mutdur ba kiba smat ba sting, kiba trei shitom bad kiba khlain bor met kum ma ki kin ym shem jingeh ban trud ia ka maw ka dieng, ban kamai kajih ban ioh ka ja ka dohkha mynstep mynmiet bad ban bsa ia ka iing-ki khun ki kti.

Ka mynsiem u Kitbor ka kyndeh dik dik, ka kyrmen bad ha kajuh ka por ka dukha, hangno ka Sngur ka tnga ba ieit thep mynsiem kan ioh buh ka khlieh bad kan kha suk khlem ka pang bad ka shitom sat. Um pynpaw, ha la marwei hapoh ka mynseim, katno u kmen bad thrang ban iohi bad iohsngew ia ka jingkyang i khunlung i ban mih bluit na ka pla khun ba ka Sngur ka la kit la bah bad sumar la khyndai bnai pura.

Ka Sngur ka ud pisa na ka jingsuhkha ka bym don pyrthei shuh bad triang ka bat bad snoh ha la u tnga katba ki dang iaid ban leit sha Aspata bad ynda la kem dum ki la poi tiap ha Aspata. Ani wow! sa ka pyrthei aiu pat kane, ki kor ki bor kiba pah kiba sawa ki pynher syrngiew ia u Kitbor.

“Ko bah phi dei na ka shnong aiu? U khunlung ha ka kpoh u koit u khlain bad ka tnga jong phi ruh ka khlain, hynrei mynta kam long shuh ba phin leit phai sha shnong bad phi dei ban sah noh hangne ha Aspata namar ka por ban kha ia u khunlung ka long sa tang khyndiat kynta nangne. Ko bah! ka bai peit doktor bad kiwei de ki jinglut na ka bynta ka tnga jong phi ki long tang 10 hajar tyngka, hynrei ban sah hangne ha Aspata phi dei ban siew lypa 50 hajar tyngka, lym kumta yn ym lah ban ai jaka thiah ia ka tnga jong phi.”

Kumba tangon da u ‘nembah U Kitbor u la tyrsain bad jem ki khnap bad ka khlieh-ka jabieng ka la shaiong hi ngit. Ka syep dait thah ka tuid na ka shyllang mat jong u Kitbor bad um lait kren shuh shipor. San..san…san phew hajar bad um kwah ban pynpaw ia kane ha khmat ka Sngur, u kun ha lade marwei…to ieh ngin da ia pyrkhat u la kren wei briew…ka kti ka kiuh bad u tare ia i pla kynsit ban sei ia kata ka shiphew hajar ka bai lut bad bai peit doktor. U pasiaw ha ka Sngur, ia ngin ia leit shuwa ngin sa ia wan pat lashai.Nangta, sa sha kawei pat ka Aspata kaba khapngiah, ki nongpang kine ki thiah ha madan ha lynti iaid bad kat haba lait jaka.U ba ud kum ban iap noh ruh uto hi, uba khih pisa lynga ruh uto hi, uba shu peit sah ki khmat pyllew ruh don hi, uba duwai, uba iam, uba marwei bad uba shu peit katba kiba rung ba mih ioh don ki para shnong kiba u ithuh ban phah thied dawai bad jingbam.

“La katta ka miet te bah ym don doktor shuh ban peit bad sumar ia ka tnga jong phi. Khie sa wan noh lashai, tangba wan dang step phyrngab namar ba bun palat u paidbah bad lada phi wan dang step te phin ioh pyni kloi bad ioh sumar ia ka tnga jong phi.” U Kitbor…u la thlun biang ban kren wan…la..la shai..ka Sngur ka la dei ban kha noh sa tang khyndiat kynta, wow ko blei! kaei ka ban jia ia ka Sngur? “Haba nga ong wan lashai ruh mem sngewthuh…kumne hi kine ki briew tang ba ka dei ka hospital Sorkar ki leh kumba ki dei ki trai bad ki sngew ba tang la kwah ma ki te dei ban pynbiang beit….nalor ba ka ia ioh ei ka jingsumar, tang kata ruh ka la dei ban sngewnguh.Lada mem lah ban ap haduh lashai khie leit sha kiwei ki hospital..tangba phan hap ban kit da ka ram bad bynda lut ki jingdon jingem ban siew ia ka bai jingthiah.”

U Kitbor u mih nangta da ka jingiamrem bad ka jingsyier bad ka jingkiuh ka bymdon jaka. Kan jia aiu ia ka Sngur lada ka poi ka kynta ban kha?baroh arngut ki lah ban khlad lada ym ioh ka jaka kaba bit ba biang…u la mih nangta hapdeng ka jingnoh mynsiem kaba shyrkhei…u kun bad nguid tylli bad um shym pynpaw ei ei ha khmat ka Sngur..da ka sur kaba jem…bad ka jingsuh kha kaba jur ka Sngur ka kylli hangno ngan kha ia u Khun? “Kitbor nga la suh palat bad ka met ka la kynther bad sngew kumba kan pra lyngkhot lyngkhai.” Ka Sngur wat la ka ud kumta hynrei ka khmat jong ka ka phngain bad dap da ka jingkyrmen. Kitbor ka khot ieid, “I khun ba nga pun bad ngan kha in long kum ma phi, iba khlain, ba skhem jingmut kum ma phi, in smat in sting bad trei hok kum maphi…”.U Kitbor u tngen ka mynsiem haba u iohnsgew bad iohi ia ka jingngeit bad jingkyrmen ka Sngur..bad u la pynphai ktien, ”Hoiod Sngur in bit ia phi ruh, in long iba shida, iba beit ba khuid, iba hok ha ka jingim…tangba pyneh ia lade Sngur sa tang shibit por ka sngi kan shai bad ngin wan phai biang sha Aspata bad kin sa ai jaka thiah ia phi, kin sa sumar ia phi bad phin sa kha suk bad baroh arngut ngin shad kmen bad ka iing jong ngi kan long kaba pura.” Jar jar ki iaid suki jai tangba u Kitbor um tip shano kin leit? La dum tliw ka pyrthei.

Ka miet ka nang san bad ka jingkhrait ka nang tasam, ka Nongbah wat la ka thaba khrek khrek, ka kmen ka risa ba dei ka aiom lehkmen, pynban kam ai jingshai bad jingtngen ia ka Sngur bad u Kitbor. U Kitbor u kynmaw ia ki kynrem ki lyndan kiba ju wan sha ka shnong jong u kiba ju ialap iapur ia ki kam ba don burom jong ka Sorkar-ka imlang sahlang bad ka synshar-khadar, kiba ju kular ban ai jingsumar pang kaba paka bad ai dawai ei ia ki rangli ki juki bad ki nongkyndong. Nangta ban kyrshan bad kyntiew ia ki nongrep, ki ktien ja-li ja-um kiba laiphew jait ban kyntiew ia ka ioh ka kot, ban plie lad ha ka ioh kam ioh jam bad ban pynduh-pyndam ia ka jingduk-jingkyrduh. Shano kita baroh? ki long kamkai bad ki dei tang ki hamsaia; la kren wei briew u Kitbor bad katba ki dang ia iaid nangta na Aspata ki kjat ki ialam beit beit sha i jingshai mombati iba thaba na kawei ka dukan ja tap shilliang kaba don ha kyndong harud ka phalor jong ka Aspata. “Hangne kein Sngur ngin ia shong jahthait shiphang por bad pynsyiad ialade da i sha saw.” Ki briew kiba don hangta ki dei kiba ap nongpang ha ka Aspata kaba don hajan bad ki dang ia bam pynkdang kpoh ha ka miet lehkmen Krismas. Ka kmie bad ki khun ki pynstet-pynsting ia la ki kti ban khat ban khlieng bad ban sait ia ki pliang ja bad ki khuri sha ban pynbiang ia ki nongwan bam. Ha ka ben kaba dait sbak ha kyndong jong ka kynroh ka Sngur bad u Kitbor ki shong shaniah bad liep liep ki khmat ki la shoh samthiah bad u Kitbor u kren mian mian, “Sngur sngew jahthait dei hangta? katba ki trai ka dukan tap shilliang ki bun la ka kam ban ia siew ia tda bad ki nongbam”

Ka Sngur ka ud bad kam lah shah shuh kata ka jingsuhkha kaba shyrkhei bad ka Sngur ka la kylla dur kam iohsngew ei ei shuh, ka sahit bneng ka shad tawiar bad ka king baiong ngit la ngit…ka Sngur ka ud bad ka da ud jam, ka iam bad lynniar kynsan. Kita kiba iadon ha kata ka dukan tap shilliang, ka kmie bad ki khun ki la ieng na kaba shet ba khlieng bad rynsied sha kata ka kyndong ba don ka Sngur; “Balei jia aiu ia phi kong? Jia aiu bah?” Kane ka Sngur lyngkding bad ka lynniar kliang bad kita kiba don hajan te ki la sdang ban iakhih ban iarap.Ki kynthei-longkmie kiba don hangta ki la ai ia ki kti ban iarap…ka Sngur ka ud bad ka ud tyngeh…hangta ka kyan ryngkat bad ki kti iarap kiba jem jong ki kynthei-ki longkmie ka kha ia u Khun Phrangsngi bad ka tngen jai ka pyrthei. U Kitbor bad kita ki briew kiba iarap ia u ki kit noh bak ia ka Sngur sha ka iing shongwai i longkmie, i trai ka dukan tap shilliang, kaba don ha Laban ban ioh ban pynkhuid bad pynsyiad ia uta u Khun lung.

Ka Mari, kaba la iatehktien bad u Joseph…ka la punkhun, bad katba ki dang don ha Bethlehem, ka por ka la dei ban kha khun.Ka la kha ia u khun…bad ka la sop ia u da ki jainsop, bad ka la pynthiah ia u ha ka shyngoid-ym shym don jaka ia ki ha ka kamrah sah” (Lukas 2:5-7)

 

Have your say

comments

Raiot

Kyrsoibor Pyrtuh is a pastor interested in intersection between theology and social power

Be First to Comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *